یوسف کهزاد؛ مرد اندیشه های بزرگ هنر افغانستان

مردی فرهنگی و هنرمندی به خاموشی نشست که گلوی چندین صدا بود: شعر، نقاشی، نمایشنامه نویسی و تمثیل در تیاتر .این مرد جامعه ی را می شناخت که اکثریتش از سواد محروم و از مظاهر هنر بیگانه بودند. او اما زبان مردم را به سادگی می شناخت و دل در گروه عشقی بسته بود که عدم فهم مردم او را از تلاش باز نمی داشت. این نارسایی مضمون نوشته ها، نمایشنامه و نقاشی های او میشدند.شعر های ساده و عام فهمش رو به سوی مردمی داشت که درد را به ژرفایش می شناختند ودشواری را به پهنایش می زیستند.

آری مرد محقق و بزرگ منش فرهنگی ما محترم یوسف کهزاد بود که در غربت شعر "کابل ویرانک من" در میان مردم راه یافت و به شهرت رسید. و او همواره زبان مردمش در اندوه جدایی از وطن شد و صدای مهاجران و غربت نشینانی بود که پیوسته خواب برگشت آرامش به میهن را در دیده داشتند. با عشق هایش و حتی میهنش به مهاجرت تن داده بود یا بهتر بگویم تنش را هودج عشق و یاد و پیوند های ناگستنی اش ساخته بود.

شخصیت علمی کهزاد، با پنجاه سال کارهای علمی و تحقیقاتی و نگارش کتابها و آثار بیشمار وی در زبانهای فارسی، پشتو، انگلیسی، فرانسوی و ایتالیای نزد مردم افغانستان و جهان به حدی با اهمیت و با ارزش است، که او را از جمله دانشمندان طراز اول تاریخنگاری و باستانشناسی معاصر افغانستان شناختهاند.

ویکی پدیا احمد علی یوسف کهزاد را چنین معرفی کرده است : یوسف کهزاد در سال ۱۹۳۵ میلادی در کابل به دنیا آمد. مدرسه را در لیسه عالی نجات در همانجا به اتمام رساند. سپس به شعر و شاعری در دوران مکتب روی آورد. او در یک مسابقه ادبی، با خواندن یک غزل بهاریه جایزهٔ اول آن رقابت را کسب کرد. کهزاد پس از پشت سر گذاشتن دوران مکتب، فعالیتهای خود را در عرصه تئاتر آغاز نمود و پس از آن برای ادامه تحصیلات هنری در رشته نقاشی به ایتالیا رفت. بعد از مدتی آثار هنری او در کشورهای دانمارک، آلمان، ایتالیا و سوئد به نمایش گذاشته شدند. کهزاد در یکی از مسابقات نقاشی که در ایتالیا برگزار شد، موفق به کسب مقام اول و دریافت مدال طلا شد. یوسف کهزاد در سال ۱۹۹۶به عنوان مسئول هنر در ریاست ثقافت و هنر وزارت اطلاعات و فرهنگ خدمت میکرد و همان زمان بود که نگارستان غلام محمد میمنه گی را تأسیس کرد. از آخرین مسئولیت دولتی کهزاد در کشور افغانستان، میتوان از ریاست فرهنگ در وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان یاد کرد.]

شخصیت علمی احمد علی کهزاد، با پنجاه سال کارهای علمی و تحقیقاتی و نگارش کتابها و آثار بیشمار وی در زبانهای فارسی، پشتو، انگلیسی، فرانسوی و ایتالیای نزد مردم افغانستان و جهان به حدی با اهمیت و با ارزش است، که او را از جمله دانشمندان طراز اول تاریخنگاری و باستانشناسی معاصر افغانستان شناختهاند.

حامد کرزی، رئیسجمهور اسبق افغانستان،از کارنامههای علمی کهزاد ستایش کرد و او را بنیانگذار تاریخنویسی جدید در افغانستان خوانده است. و اشرف غنی وزارت اطلاعات و فرهنگ را امر به ارشیف الکترونیکی آثار یوسف کهزاد نموده است.

این هنرمند نقاش، بارها آثار هنرى خود را در داخل و خارج افغانستان به نمایش گذاشت. آخرین وظیفۀ دولتى آقای کهزاد در افغانستان، ریاست فرهنگ در وزارت اطلاعات فرهنگ افغانستان بود. جلوههاى زیبا در هنر، گزیده اشعار، خدا زن را آفرید و مرواریدهاى سیاه از جمله آثار یوسف کهزاد است.

تعدادی زیادی از هنردوستان و هنرپروران ما در صفحات اجتماعی از مرگ استاد کهزاد ابراز تاسف نموده چنین احساسات شان را ابراز نموده اند :

خانم دستگیر زاده چنین نوشته است :

در سال 2013 توفیق سفری دست داد به ایالت کالفرونیا و دوستان برایم محفل شعر خوانی آراستند که در آن نام آوران و بزرگان عرصه ی فرهنگ حضور داشتند از آن جمله شادروان یوسف کهزاد و بانو ذکیه جان کهزاد.

صحت استاد خیلی خوب نبود با آنهم به رسم مهمانوازی به ستیژ آمدند و حرف زدند و کتاب های شان برایم امضا و اهدا نمودند.

فروتنی شاید صفت مناسب این مرد چند بعدی بود، با آنهمه شهرت و جایزه و اعتبار،چنان حرف میزد که گویا دیروز تازه به عرصه ادب و هنر پا نهاده است. در این لحظه ی تلخ در کنار خانواده ی کهزاد می ایستم و خود را در غم شان که غم فرهنگ و ادب و هنر ماست شریک می دانم.

همچنان ذکی سادات نوشته است:در اندوه از دست دادن استاد کهزاد بزرگوار ملتی می گرید، زیرا که قدر این مرد را که تیاتر را پنجره یی گشود و درطلوع نمایشنامه نویسی ایستاد و نقاشی را صدایی شد و تا آخرین رمق شعر هایش را در وصف مردم، وطن و آرمان هایش برای سرزمینش سرود، هستند. نه تنها حالا که مرگ او را از دید ما نهان می کند بلکه همیشه و متداوم نام او حرمت و احترام همه را بر انگیخته است. این عاشق ترین مرد با عشق زیست و در عشق هستی دوباره یافت .

خانم ذکیه کهزاد نطاق چهره دست افغانستان در اینمورد نوشته است: غم از دست دادن عزیز و شریک زندگی همیشه سخت و طاقت فرساست اماابراز همدردی و تسلیت و حضور گرم و صمیمانه ی دوستان ،آشنایان و بستگان ،موجی از صمیمیت و آرامش را به رگهای خسته و کوفته ی مان جاری ساخت ، دل و خاطر غمدیده مارا شکیبایی بخشید.

آقای کهزاد، در سالهای اخیر به همراه همسرش ذکیه کهزاد که یکى از گویندگان مشهور رادیو تلویزیون سابق افغانستان و سه دختر و یک پسر خود، در کالیفرنیای آمریکا زندگی میکرد.